[VIDEO] Hołd dla bohaterów wspólnej walki o zrzucenie rosyjskich kajdan. Uroczystości na Cytadeli Warszawskiej w 160. rocznicę Powstania Styczniowego

Pamięć bohaterów największego zrywu niepodległościowego narodów dawnej Rzeczypospolitej, spod znaku Orła Białego, Pogoni i Archanioła Michała, przeciw rosyjskiemu zaborcy uczczono w poniedziałek, 23 stycznia przy Bramie Straceń na stokach Cytadeli Warszawskiej. W głównych uroczystościach z okazji 160. rocznicy wybuchu Powstania Styczniowego uczestniczyli prezydenci Polski i Litwy – Andrzej Duda i Gitanas Nauseda. Udział wzięli także wicemarszałkowie Sejmu Małgorzata Gosiewska i Ryszard Terlecki oraz szef Kancelarii Sejmu Agnieszka Kaczmarska, reprezentująca marszałek Sejmu Elżbietę Witek. Obecni byli również przedstawiciele: Ukrainy – ambasador Wasyl Zwarycz i wolnej Białorusi – Swiatłana Cichanouska.

Prezydent RP przypomniał, że Powstanie Styczniowe było największym i najdłużej trwającym z powstań przeciwko zaborcom o odzyskanie wolnej, suwerennej i niepodległej Rzeczypospolitej. Podkreślił wspólną walkę Polaków, Litwinów, Białorusinów i Ukraińców „o zrzucenie rosyjskich kajdan, carskiej opresji, o wolność i powrót własnego, niepodległego państwa”. Andrzej Duda przypomniał, że nasi ukraińscy sąsiedzi walczą obecnie z rosyjską agresją. – Jakże ta historia zatacza dramatycznie kręgi i jakże silnie wola obrony swojej wolności jest wrośnięta w nasze narody. Tak samo jak w naszych sąsiadów i braci Litwinów, tak samo jak trwających niezłomnie przy woli odzyskania pełnej suwerenności, niepodległości i samostanowienia Białorusinów – zaznaczył prezydent Duda.

– Wierzę w to, że Ukraina pokona swojego napastnika, że Ukraina przemoże rosyjską nawałę, że nie tylko ją zatrzyma na trwałe, ale przede wszystkim, że ją odeprze, także dzięki naszemu wsparciu i wsparciu innych naszych sojuszników – ocenił Andrzej Duda, który wyraził też przekonanie, że „wolność, demokracja i wola samostanowienia zwycięży także na Białorusi i naród białoruski doczeka się swojej wolności w ramach swojej pokojowej, spokojnej walki o to, co mu się obiektywnie należy - prawa do absolutnego samostanowienia na swojej własnej ziemi”.

Gitanas Nauseda powiedział, że Powstanie Styczniowe „zniweczyło wysiłki reżimu carskiego, które zmierzały do ostatecznego ujarzmienia narodów polskiego, litewskiego, białoruskiego i ukraińskiego i po raz kolejny pokazało witalność społeczeństwa Rzeczypospolitej Obojga Narodów”. Prezydent Litwy podkreślił, że idee wolności sprzed 160 lat, łączące narody dawnej Rzeczypospolitej, są dziś kontynuowane poprzez pomoc dla Ukrainy, która przyczynia się do „kontynuowania nieprzerwanej tradycji wolności”. – W zeszłym roku byliśmy świadkami szału oprawców rosyjskich na Ukrainie. Wciąż jesteśmy świadkami nie tylko niszczenia domów, porywania dzieci, ale również zagrzebywania ciał męczenników. Nieoznakowany i masowy grób wciąż jest makabrycznym symbolem rosyjskiej polityki, ludobójczej praktyki i retoryki – mówił Gitanas Nauseda.

Ambasador Ukrainy Wasyl Zwarycz odczytał list prezydenta Wołodymyra Zełenskiego. „160 lat temu nasze narody połączyły swoje siły, stając ramię w ramię przeciwko rosyjskiemu imperializmowi. Powstanie Styczniowe przyspieszyło odrodzenie narodowe i ruch wyzwoleńczy na terenach współczesnej Ukrainy, Polski i Litwy" – napisał ukraiński Prezydent. Zwrócił uwagę, że „w wydarzeniach tamtego czasu hartowało się umiłowanie wolności i niezłomność ducha naszych narodów”. Zaakcentował poczucie jedności i szczególnego związku historycznego z naszymi przodkami, którzy odważnie stanęli w obronie wolności i niepodległości. Wołodymyr Zełenski wyraził wdzięczność za stanowcze wsparcie i solidarność polskich i litewskich przyjaciół, którzy dają przykład przywództwa w obronie wspólnych europejskich wartości. „Dzisiaj razem z wami piszemy nową historię walki o niepodległość naszych państw oraz całej zjednoczonej Europy” – podkreślił.

Powstanie Styczniowe rozpoczęło się 22 stycznia 1863 r. od ogłoszenia Manifestu, wydanego przez Centralny Komitet Narodowy, który powołał Tymczasowy Rząd Narodowy. Bezpośrednią przyczyną wybuchu powstania była branka do armii rosyjskiej, przeprowadzona niespodziewanie w Królestwie Polskim w połowie stycznia.

Powstanie było największym zrywem niepodległościowym w XIX w. po rozbiorach, na który złożyło się ponad 1,2 tys. bitew i potyczek. Wzięło w nich udział ponad 200 tys. powstańców z wszystkich warstw społeczeństwa. Do boju przeciw rosyjskiemu imperium stanęli Polacy, Litwini i Białorusini – mieszkańcy wielonarodowej Rzeczypospolitej. Walki trwały do jesieni 1864 r.

Źródło:gov.pl